Fa’an karreta Governu, Secretariu Estadu Rigorberto fase liman

.

Jornal Tempu Semanal - Tersa- feira, 21 Junhu 2010

Karreta Governu ho numeru xapa matrikula 17-476 TLS ne’ebe hetan doasaun husi International Organization for Migration (IOM) fa’an tutan husi Antonio Anito Matos ba Carolino Da Costa hola fila fali ona.

Hafoin Jornal Tempu Semanal identifika no fo sai ba publiku katak, Xefe Gabinete Secretariu Estadu Asistencia Sosial no Dezaster Naturais (SEASDN) fa’an.

Liu loron hirak nia laran kareta ne’e sosa fila fali husi SEASDN.Agora daudauk kareta ne’e para hela iha Gabinete SEASDN.

Kareta Governu ne’e antes ne’e Anito Matos fa’a ho presu US$ 4. 700 ba ema ida ho naran Carolino, maibe hafoin kareta ne’e sai problema Anito Matos sosa fali husi Carolino da Costa ho presu US$ 11.000. maibe to’o agora kareta ne’e foin mak selu US$ 4.600. Tamba ne’e Carolino agora dau-daun sei prende hela Anito Matos nia karreta privadu nu’udar garantia.

Tempo Semanal fo sai ona katak, Xefe Gabinete Secretariu Estadu Asistensia Sosial no Dezastre Naturais (SEASDN), Antonio Anito Matos halo falsificasaun dokumentu karreta husi doasaun International Organization fo Migration (IOM) ne’ebe nia servisu hamutuk ho Dealer Golden Dragon Trading hodi hasai karta declarasaun dealer falsu katak karreta ne’e Anito Matos sosa ho nia osan rasik iha dealer ne’e.

Karta ne’e asina husi ema ida ho naran Aman Agung no Anito Matos. Konteudu husi karta ne’e katak Dealer Golden Dragon Trading fa’an ona karreta pajero ho numeru matrikula 17- 476 ba Anito Matos, ho folin US$ 8. 500, iha loron 22 Janeiru 2009 liu ba.

Laos ne’e deit, Xefe Gabinete SEASDN ne’e mos halo karta falsifikasaun ba Dirasaun Nacional Transporte Terestres (DNTT) katak dokumentu karreta ho numeru matrikula 17-476, lakon iha tempu krize 2006, maibe foin halo karta deklarasaun documentu kareta lakon iha tinan 2009.

Anito Matos lori kulpa

Bainhira Tempo Semanal hala’o konfirmasaun ba Anito Matos liu husi telefone nia hateten katak prosesu fa’an kareta ne’e hetan autorijasaun husi Secretariu Estado Asistensia Sosial no Dezastre Naturais (SEASDN), Jacinto Rigoberto.

Sira konkorda hamutuk atu fa’an kareta ne’e tamba sira hare kondisaun karreta ne’e ladun diak di’ak ona. Ne’e duni sira konkorda hamutuk inklui Secretariu Estado Rigoberto, hodi sosa karreta foun atu nune’e bele fasilita servisu fo asistensia ba internal Displace Person’s (IDP’s) sira.

Iha edisaun liu ba tempu seminal hatuun katak Anito Matos ho SE Rigoberto du’un malu iha prosesu fa’an karreta ne’e. tuir Anito Matos nia deklarasaun Sekretariu Estado rasik mak entrega karreta ne’e ba nia hodi hadia’a, maibe tamba karreta ne’e nia kondisaun ladun diak no tama bei-beik iha ofisina, tamba wainhira tama ofisina orsamentu ba manutensaun hodi aluga karreta hodi facilita Chefe Gabineti hodi halo servisu, nia kustu karun liu.

Ne’e duni iha gabineti laran inkliu Secretariu Estado Rigoberto iha hanoin hodi fa’an kareta ne’e hodi sosa fali kareta foun. “ ami fa’an hodi hetan fali foun ida, tamba ami la hetan apoiu karreta ba gabinete nian” dehan Anito ba tempu Semanal Sesta-feira (8/4).

Bainhira Jornal Tempu Semanal konfirma ba SE SEASDN, Jacinto Rigoberto, nia desmente no hakfodak, nia sente supreza, tamba nia nunka haruka ema ruma atu fa’an karreta ne’e, maske tuir Anito Matos katak SE Rigoberto hatene hela prosesu ne’e, maibe jornalista Tempu Semanal husu SE ne’e fase liman no halo finje la hatene buat ruma kona ba kazu ne’e.

SE ne’e dehan karreta ne’e aset Estado nian ne’e duni nia rasik seidauk autoriza ema ruma atu fa’an karreta estimadu Secretariu Estado nian, tamba antes ne’e uza hodi tula nia oan sira ba Escola. “ hau mos hakarak hetan justifikasaun husi Xefe Gabineti kona ba kondisaun karreta ne’e.” Dehan SE Jocinto Rigobertu iha momentu ne’eba.(**)

Anito Matos : “Hau pronto simu konsekuensia”

Kazu fa’an karreta husi Xefe Gabinete Asistensia Sosial Desastre Naturais sosa fali husi Sr. Carolino da Costa ho osan nia montante US$ 11.000.00, kazu ne’e iha prosesu investigasaun ne’ebe hala’o husi inspesaun auditoria interna Financas no patrimonia Estado mos hala’o ona investigasaun.

Maibe ikus fali sira hotu nia sujestaun husi leten fo oreintasaun katak patrimoniu Estadi tenke dada. “tamba hau mak fa’an kareta ne’e entaun hau mak responsabilidade atu foti fali karreta ne’e.” dehan Xefe Gabinete SEASDN ho oin sin. Maske nune’e nia parte hein deit tamba prosesu investigasaun hotu ona la hatene. Kuandu bolu ba tribunal nia prontu ba ou fo sansaun tuir estrutura nia pronto simu konsekuensia.(*)

Kareta Governu Guarita ba AMP

Realidade hatudu katak iha Timor laran parte balu sei susar hodi asesu ba parte transporte nian, maibe karreta ho matrikula Governu lubuk ida para hela iha Ministru no Diretor balu nia uma. Ministru balu laos de’it uza G ida, maibe balu uza to’o rua tolu.

Iha ulun bo’ot PNTL ida ida nia uma, karreta prado ho matrikula G rua ka tolu mak para iha nia rezidensia, hanesan karreta ne’e nia privado. Pior liu tan Diretor balu iha Ministeriu Solidaredade Sosial (MSS) fa’an fali kareta MITSUBISHI ida ho matrikula G ba nia belun.

Aat liu tan ulun bo’ot balu nia oan uza karreta Governu hodi ba tula feto prostituta sira hodi halo pekadu iha karreta laran. Kasu hanesan ne’e akontese ona ba nai ulun ida nia oan ne’ebe mak to’o hetan dezastre iha Mandarin ho feto oan ida iha karreta laran monu sai ho roupa la iha isin tamba desconfia sira halo pekado iha karreta laran. Iha Timor nai ulun sira mak hamrik metin maibe povu namlele hanesan ai-tahan iha be leten tamba maioria nai ulun timor nian halo declarasaun falsu katak sira ukun tamba dedicasaun moral no poderes husi povu, afinal dedicasaun atu uza povu hanesan kortina deit tamba nanal sira sanak hanesan guarita.

Afinal tinan hat ona AMP kaer ukun, Ministeriu balu falha ezecuta mandatu tamba halo servisu panas-panas tai ayam. Ezemplu Estrada nacional barak mak hahu kuak maibe Ministeriu Infra-estrutura matan delek nafatin.

Iha kapital Dili deit Ministeriu ne’e la konsege organija movimentu transporte ho efeitu bo’ot hanesan kontentor atu halai iha tempu kalan la konsege monta sinais atu transporte publiku para tuir fatin, sinais transzitu maioria la fusiona ho diak afinal Ministru hala’o bei-beik visita ba ninia familia iha Australia, maibe Ministru la bele uja referensia Infra-estrutura Australia nian ruma hodi hadia’a Infra-estrutura iha Timor. Ida ne’e mak dedicasaun moral no resposabilidade membrus Governu nian atu kaer ukun? Ou dedicasaun atu finaliza ambisaun pesoal? Ita dehan funu ba libertasaun hotu ona agora ita funu liberta povu husi mukit. Los duni ita foin hatene lolos katak afinal funu atu liberta povu husi mukit ne’e, todan liu dukefunu atu hetan indepedensia, tamba maioria ema hirak ne’ebe povu fo fiar atu liberta povu husi mukit ne’e mak halo fali povu hanesan lixu iha sira nia uma ninin(**)

.