Quarta-feira, 20 de Abril de 2011

PN-Governu Debate Lei Eleitoral

.

Josefa Parada - Kuarta, 20 Abril 2011 - SUARA TIMOR LOROSAE

DILI-Reprezentante povu nian iha Uma Fukun Parlamentu Nasional (PN), hamutuk ho governu nebee reprezenta husi Ministeriu Administrasaun Estatal no Ordenamentu Territorial (MAE OT), Tersa (19/4) komesa debate relatoriu pareser lei eleitor iha jeneralidade.

“MAEOT iha tinan 2010 hola inisiativa hodi hari akipa tekniku ida hodi haree atu halo revizaun ba lei eleisaun parlamentar, pre¬zidensial no mos halo revizaun lei ba orgaun eleitoral. Inisiativa nee foti bazea ba esperensia mak ita atravesa, kuandu liu husi elei¬saun 2004 no eleisaun 2007,” dehan Ministru Administrasaun Estatal no Ordenamentu Territorial (MAEOT), Arcangelo Leite ba plenaria.

Nia hatutan, bazea ba esperensia nebee teknikamente STAE hasoru no konsidera opiniaun husi observadores sira, tamba ekipa Task Force aprezenta proposta atu halo revizaun ba lei nebee mak eziste hanesan oragaun eleitoral ba Komisaun Nasional Eleitoral (CNE), no Sekretariado Tekniku Administrasaun Eleitoral (STAE), lei eleitoral ba prezidensial no lei eleisaun ba parlamentar.

Antes nee, Komisaun A Parlamentu Nasional aprova relatoriu pareser lei eleitoral hanesan oragaun eleitoral ba Komisaun Nasional Eleitoral (CNE), no Sekretariado Tekniku Adminiatrasaun Eleitoral (STAE), ho votu Afavor 6 kontra zero (0) abstensaun 1 hanesan mos ba relatoriu pareser lei prezidensial no parlamentar.

Vice Prezidente Komisaun A, Rui Menezes hatete, aprovasaun ba relatoriu pareser nee signifika katak hein relatoiu pareser ba prezidente, parlamentu no komisaun orgaun eleitoral hanesan CNE no STAE aprovadu hotu ona. Relatoriu nee hein atu enkamina ba iha prezidensia no prezidente parlamentu.

“Ami halo aprovasaun ba relatoriu pareser ba lei elitoral nian ba orgaun eleitoral nian. Ba CNE, STAE aprovadu hotu ona, mo mos lei eleitoral ba prezidensial nian, nunee mos relatoriu paraser ba lei eleisaun ba parlamentar ninian,” dehan Rui.

Nia hatutan, lei hirak nee sei debate ketak-ketak mak hanesan lei ba iha orgaun eleitoral, lei ba prezidensial no lei ba parlamentar ninian hotu. Komisaun nia servisu mak halo relatoriu hodi marka entidade hotu no halo konkluzaun ba iha plenaria mak halo desizaun.

Iha fatin hanesan, Deputadu Bankada CNRT Arão Noe de Jesus hatete, Komisaun A apro¬va proposta ou projetu lei tolu nebee koalia kona ba funsaun CNE, STAE, eleisaun prezidente republika no eleisaun jeral ba parlamentu nasional ninian.

“Iha lei sira nee, laiha mudansa gramatika ida. pPoposta ida mai husi governu no mos projetu ida mai husu bankada balun hodi tau hamutuk iha diskusaun. Ami haree katak iha proposta nebee mai husi bankada, iha artigu balun kontradis ho konstituisaun,” dehan Arão.

Deputadu Membru Komisaun G nebee substitui provizoria Deputadu Vicente Guterres nee hatete, iha relatoriu pereser lei eleitoral nee iha mudansa ba iha kontazen votus. Kuandu eleisaun hotu, konta kedas iha fatin no sei la konta iha distritu hanesan iha eleisaun 2007 liu ba, atu ema hotu bele hatene kedas.

Centru aprovasaun iha distritu no iha nasional, katak Arão, nee kompetensia CNE nian. Needuni, lei nee laiha mudansa fundamental maibe mudansa teknika deit. Projetu nee importante tamba eleisaun jeral 2012 besik ona.

Diskusaun entre PN ho Governu nee foka ba propsta de lei numeru 43/II kona ba primeira alterasaun lei numeru 5/2006 de 28 Dezembru relativa lei ba orgaun administrasaun eleitoral, projetu de lei numeru 22/II kona ba komisaun nasaional ba eleisaun, proposta de lei numeru 45/II (segundu alterasaun ba lei numeru 7/2007 iha loron 28 Dezembru kona ba lei eleitoral ba prezidente republika) no projetu de lei numeru 23/II (segundu alretasaun ba lei numeru 6/2006 kona ba lei eleitoral ba parlamentu nasional).

Antes halo diskusaun ba lei hirak nee, deputadu sira aprova jeneralidade porposta de lei numeru 46/II kona ba primeiru alterasaun ba estatutu ministriu publiku ho votu afavor 33 kontra zero (0) no abstesnaun 1, no mos aprova proposta husi governu kona ba relaroriu pareser lei eleitoral hodi serve ba debate ho votu maioria 26 kontra zero no abstensaun 13. Lay
.

0 comentários: