Sexta-feira, 11 de Março de 2011

Distritu Baucau, Moras Lepra A’as

.

Josefa Parada - Sesta, 11 Marsu 2011 - SUARA TIMOR LOROSAE

DILI – Oras ne’e moras lepra iha Distritu Baucau sei kontinua a’as, maske Ministeriu Saude garante katak moras ida ne’e minimiza ona iha Timor-Leste. Dadus ne’e aprezenta ba Komisaun F Parlamentu Nasional husi Organizasaun Komunitaria Parseira (OKP).

“Ami koalia ho Komisaun F, kona ba halo tratamentu ba ema moras no oinsa mak atu bele servisu hamutuk ho governu liu-liu programa ne’ebe mak ami nia grupu ne’e halao atu povu bele hetan isin diak,” dehan Res-ponsavel OKP, Ir.Filomena da Costa, H.Carm ba jornalista iha Uma Fukun Parlamentu Nasional, Kinta (10/03).

Nia haktuir, grupu ne’e halo tratamentu ba moras TBC, lepra, be’e mos, sintiniamentu no mos saude ambiente. Hare ba importansia husi aktividade ne’ebe sira hala’o ho rekursus ne’ebe natoon, grupu ne’e mos husu ba governu atu bele suporta liu-liu fo apoiu ruma ba sira ninia servisu.

“Programa ne’e ami halao iha Distritu Baucau, Maliana, Ainaro, Liquiça, Same no iha Kapilta Dili. Durante halao programa ne’e, hetan suspotra husi hospital boot Yogyakarta-Indonesia. Moras ne’ebe mak boot liu mak lepra, TBC no malaria iha Baucau,” Filomena haktuir.

Iha fatin hanesan, Prezidente Komisaun F asuntu saude, edukasaun no kultura, Virgilio Marçal hafoin enkotru ho OKP hatete, madre sira nebe mak integra iha organizasaun komunitaria, ne’ebe halao knaar iha area Saude no sira aprezenta ekontru nasional ne’ebe mak sira halao iha fulan Outubru ou Novembru 2010 iha Baucau.

“Ba programa ne’e presiza hetan atensaun husi parlamentu liu-liu husi govenu espesifikamente Ministeriu Saude. Ami mos koalia kona ba pos obat desa (POD). Ami sei koalia ho Ministeriu Saude atu oinsa bele intregra hamutuk ho porgrama SISCA ne’ebe mak durante ne’e hala’o servisu saude nian iha suku,”dehan Virgilio.

Nia promete sei hare rekomendasaun ne’ebe mak mai husi madre sira ne’e no i sei kolaia ho ministeriu relevante atu nune’e bele fo atensaun maka’as ba buat hirak ne’ebe mak sira halao tiha ona.

Vigilio Esplika, sira koalia kona ba moras lepra ne’ebe iha Distritu Baucau a’as maske tuir dadus husi Ministeiu Saude katak moras lepra elimina tiha ona. Madre sira hatoo katak moras lepra iha Baucau sei iha nafatin, tamba ne’e presiza iha kontinuasaun tratamentu ba moras ne’e.

Iha fatin seluk Manuel Soares hatete, ema ne’ebe moras lepra, TBC no moras seluk, governu tenki fo tratamentu lalais tamba ema sira ne’e presiza tulun no hetan aimoruk ne’ebe diak, atu nune’e moras bele hadait ba ema seluk.

“ Hau husu se moras lepra ne’e mak realidade sira iha duni, governu tenki fo tratamentu lalais,”dehan Manuel.

Tuir relatoriu ne’ebe mak OKP hala’o iha Distritu Baucau iha loron 16 too 18 fulan Outubru 2010 hateten, prezensa husi parseiru sira mak hanesan Caritas Deoseze Dili, Kongrregasaun Karmelitanas, CIJ, PRR, Fundasaun Ahisaun no Sola Gracia.

Objetivu enkontru nasional mak halo reflesaun entre parseiru ho organizasaun komunitariu, realiza dialogu politika estadu kona ba saude perspetiva envolvimentu knaar parseiru,identifika problema atendementu saude liu-liu iha MDGs, atendementu saude primaria POD no implementasaun programa SISKA. Lay
.

0 comentários: