Quarta-feira, 26 de Janeiro de 2011

“Xanana: Edukasaun Sei ”Atrazadu”

.
Timor Post - Tersa, 25 Janeiru 2011

Dili-“Tinan ba tinan problema edukasaun sai preokupasaun Públiku, husi Preokupasaun ne’e, Primeiru Ministru Kay Rala Xanana Gusmao rekoñese edukasaun iha Timor Leste sei problema boot.

Ho rekonhesementu ne’e, atu hakbi’it politika governu, Parlamentu Nasional horseik aprova orsamentu $70 milloens ba Ministeriu Edukasaun ho rezultadu votus a favor 41, kontra 2 no abstensaun 16.

Husi debate ne’e, reprejetante povu sira, liliu bancada opozisaun kestiaona liu kona ba kualidade rekursu umanu iha implementasaun kurikulum, implementasaun ligua tetum no portugues iha prosesu aprendizazen nomos infraestrutura eskola sira.

Entertantu proposta ne’ebe deputadu opozisaun FRETILIN sira hato’o, atu tau osan ba kapasitasaun rekursu umanu liu husi ba bolsu estudu hetan kontra husi bloku AMP.

Ho votus abstein, Mario Viegas Carrascalao deputadu husi bancada PSD hateten, proposta ne’e pretenenti tamba atu implementa fundu especial rekursu humanu sei iha preparasaun ida ne’ebe masimu tantu rekursu umanu no fasilidade.

“Fundu ne’e atu funsiona komesa agora, bele ka lae?,”eis Vise PM boa governasaun kestiaona.

ALIENDE NE’E, Deputzdu Estanisleu da silva husi bancada FRETILIN mos preokupa tamba hare ba OJE 2011 nian ba Ministeriu Edukasaun la to’o tarjetu.

“Hau nia preokupasaun boot tebtebes, edukasaun ho saude masimu 10.4% bah au menus liu,”dehan Estanislau.

Nia akresenta, eskola públiku a’at ba bebeik no eskola privadu mak iha avansa.

“Ida ne’e kria ona desklibirasaun iha ita nia laran, laiha melores signifikativus ba ita nia eskola publiku,”katak tan Estanislau.

Eis PM iha governu anterior ne’e mos kestiaona konaba lingua ne’ebe estudante no profeosr sira infrenta, halo investimento linguistika ne’ebe apropriadu.

“Investimentu linguistika importante, atu haree oinsa dezenvolve lingua tetum, no portugues iha ensino baziku no superior,”haktuir Estanislau.

Hatan ba preokupasaun ne’e hotu, Primeiru Ministru Xanana Gusmao ho Ministru Edukasaun Joao Cansio hatete, edukasaun hanesan problema ne’ebe bo’ot.

“Hau senti agora ita iha faze ida atu responde ba problema edukasaun hahu husi ensino primaria to’o ensino superior,”dehan Xanana hodi hatan ba preokupasaun deputadu sira.

Maibe nia dehan, Problema edukasaun problema ida ne’ebe nunka atu hotu, tamba ne’e presiza tempo atu rejolve.

Atu rejolve Xanana Gusmao sujere iha consensus ho intidade hotu, sosiedade civil, tantu opozisaun buka rejolve ba problema refere.(manuel da silva)
.

5 comentários:

Anónimo disse...

"Kapan-kapan kita berjumpa lagi....
Mungkin lusa, atau di lain hari".

Salam buat maubere oan sira iha Tim-Tim.
Dari perantauan.

Anónimo disse...

Akan tetapi ami nia hare kona ba Bpk. Xanana nia hahalok ne'e diak tanba seluruh dunia mengakui ninia perjuangan dan selebihnya sangat di kagumi baik di dalam negri maupun iha estrangeiru. Tamba sa mak imi gosta taka nia foto iha internet depois kalian trata at los? Ne'e imi la sadar mais imi rasik hatudu imi nia rahasia uma laran ba ema iha rai selluk. Agora hanesan ne'e imi moe ka lae? Se imi la moe, entaun kalian sama saja dengan si kaki empat berekor panjang. Imi halo hela sala tetapi masih membela diri. Wah.... rada-rada orang stress. Se senti osan laiha diak liu ba hato imi nia keluhan iha kantor pemerintahan hodi nune imi bele simu bantuan. Labele naran trata ba-trata mai hanesan orang gila alias sinting. Iha Atambua ho Kupang laiha buat hanesan trata ema boot sira. Atu diak ka ladiak ita tenki fiar sira tamba sira dipilih oleh rakyat.Ne'e mak demokrasi. Imi bele dehan demokrasi maibe imi nia demikrasi ne'e hanesan fali tempu Barbarian nian ga ema lahatene lei, pior liu malkriadu tamba la respeita Boot sira. Deskupa, mungkin hau terlalu campur urusan iha Timur.

Salam buat kaka dorang di Tim-Tim.

Anónimo disse...

VICENTE XIMENES ALIAS "MAU-BUSAR/MAU-BOBAR" EMA INTEL INDONESIA. NIA TOO IHA DARWIN AUSTRALIA TINAN 1991 HATAES FARDA TNI NO MAE HAMUTUK HO MEMBRUS KUPASUS NO EMBAIXADOR INDINESIA IHA DARWIN. TOO IHA DARWIN NIA HALAO NIA PROGRAMA INTEL MAIBE TIMOROAN SIRA IHA NEBA DESKOBRE HETAN NIA SEGREDU ENTAUN SIRA KAER NIA BAKU NIA TOO NIA DOLAR DIDIAK. DIA SEGINTE NIA HALAE HUSI DARWIN BA PARA KEDAS IHA MELBOURNE FINJI TAMA BA ORGANIZASAUN CNRT.

HUSI AUSTRALIA NIAN, TIMOROAN KA MALAE AKTIVISTA SIRA KONHESE NIA NEE SE.

LA TOO IDA NEE, 1999 NIA FILA BA TIMOR BA HADAU KATUAS ELIO AMARAL NIA FEN NARAN FERNANDA, LORI FETO NEE BA HARIS MOLIK DEIT IHA TASI IBUN BACAU.
DEPOIS DE NEE NIA HADAO TAN KATUAS ELIO NIA UMA TOO ELIO NO NIA OAN MANE FILA HISI PORTUGAL MAE TIMOR KAER KOIS NIA NO BAKU NIA TOO HALAE KIDUN MOLIK DEIT IHA MERKADU LAMA NEBA.

VICENTE XIMENES MAU-BUSAR/MAU-BOBAR DOIS NEE EMA INTEL KUPASUS NEBE AGORA HALAO PROGRAMA FOER CNRT NIAN. HUSU DEIT BA POLISIA FEDERAL AUSTRALIA NO MALAE AKTIVISTA BOOT SIRA HANESAN MR. WESLEY SMITH NO MR. BRIAN MANING.

Anónimo disse...

SIRA NEBE MAK TUR IHA FRETILIN RADICAL NE SIRA NUNCA DEFENDE PARTIDU FRETILIN SIRA LUTA DEIT BA SIRA NIA FAMILIA,EGOISTA,HO INDIVIDUAL SIRA NIAN..SEI SIRA MAK IHA HANOIN BA PARTIDU TUIR LOS F NUNCA BELE LAKON VOTUS IHA PARLEMENTU COMESA HUSI MAYORIA AGORA SAI BA OPPOSICAO HUSU TOK BA IMI NIA AN SEI DA MAK SALA LABELE DUN BA EMA SELUK...NEDUNI HADIA AN ULUK MAK ITA KOLIA SOBRE EMA SELUK...KULUHUN...THE BAIXO

anti AMP kakutak nu lombu sira! disse...

Edukasaun sei Atrazadu ka Xanana ho AMP nia edukasaun maka atrazadu tebes?..

Ema hanesan xanana banana gusmao no nia companhias AMP nee mesak grupo naokten osan povo nian nebe osan lanu tiha ona. Kuandu osan lanu ona, koalia mos hanesan ema naokten koruptor lanu ten sira. Sai to kolu an molik deit iha publiku hodi fo sai katak iha sector edukasaun, sira FALHA TOTAL tamba hafoin ukun tinan 3 laiha kurikulum iha sistema edukasaun nian, milliaun gasta ba gasta mai so para Ministro Edukasaun, Vice Ministro Edukasaun no sira nia staff sira para halao viagem ba liur deit mak barak. Rezultadu ba hadia edukasaun mak ZERO no ikus liu konkluzaun mak edukasaun atrazadu!!!

Maske gasta osan biliaun dollar barak ona depois de tinan 3 kaer ukun maibe iha parte hotu hotu iha nasaun nia dezenvolvimentu sira hatudu deit maka falhansu no estraga osan deit sem iha rezultadu nebe koresponde ba valor osan povo timor leste nian! Sector edukasaun atrazadu tamba gere husi ema sira nebe bele dehan laiha planu no vizaun konaba oinsa edukasaun nasaun nian iha tinan ida ba tinan seluk. Edukasaun atrazadu tamba lidera husi PMinisro ida nebe atrazadu mental no Ministru edukasaun ida nebe ho gelar Phd maibe matan delek ba realidade edukasaun aktual no vizaun pragmatiku konaba dezenvolvimentu sector nee rasik. Kada politika ida mak sai husi ministru nee rasik foti mak riba deit, kopia deit sistema rai seluk nia reforma edukasional hodi hakarak mai implementa iha Timor maibe revela falta de estrategia tranzisional ida hodi bele implementa reforma sira nebe hakarak halao iha sector nee rasik. Seidauk tau tan ho inkapasidade no inkompetensia vice ministru playboy Assis belo nebe halo viagem bar-barak ba rai liur ho staff rasik so para sulan malu iha hotel deit hodi bele halao domin (para labele dehan het malu). Buat nee hotu maka halo no fim rezultadu taka OGE, Xbanana Gusmao mai hosun sai katak EDUKASAUN ATRAZADU. Atu reforma edukasaun tenki reforma uluk lai maka Ministeriu Edukasaun nee rasik nebe nakonu ho inkompetentes no escandal sexual Vice Ministru rasik nebe halo tiha ministeriu nee hanesan fatin atu kuda domin sex no nafsu birahi nian.

Xanana rasik dukur hela ou lae kakutak hanesan dunik nu lombu tamba nee maka iha sira nia ukun Timor Leste sai atrazadu iha sector hotu-hotu komesa husi edukasaun ba saude, ekonomia to eletricidade! Depois sira oin sei hanesan karau ho lekiraok nia kidun kulit nee para dehan edukasaun sei atrazadu!

Durante tinan 3 ukun nee kala halo deit saida maka agora toba hader mai gasta tiha ona billiaun lubuk ida hodi dehan edukasaun sei atrazadu. Ne so atrazadu mental no anormal ida hanesan xanana banana gusmao mak bele halo politika governasaun beik ida hanesan nenee!! Kapas los eh!