Terça-feira, 8 de Junho de 2010

PROJETU EMERGENSIA, GOVERNU SEI DEVE EMPREZARIU $375 MIL

.
STL, 8 Junhu 2010

Dili-Pojetu emerjensia ne’ebe Primeiru Ministru hatuun despaixu atu hadia Estrada no bronjong iha Dili laran remaa ona fula tolu liu ba, maibe too oras ne’e governu saidauk halo pagamentu. Governu sei deve hela emprezariu sira ne’ebe halo projetu iha tempu emerjensia nia laran.

Emprezariu ne’ebe too oras nee governu sei deve mak hanesan kompania Juventus ltd. Kompania nee kumpri ona nia dever halao projetu emerjensia hada Bronjong no hadia Estrada iha Bairo Masau-Auhun, Suco Becora, maibe Governu liu husi Ministeriu Infra-Strutura seidauk prosesa dokumentus pagamentu nian ho total osan $ 375.189.

Direitur kompania Juventus Ltd, Antonio Soares esplika katak, iha loron 2 Janeiru 2010, Vice Ministru Infra-estrutura, Direitur ponte no estradas hamutuk ho funsionariu Obras Publiku bolu no fo kedan orden imediatamentu ba nia kompañia halo projetu ne’e kuaze 300 metrus.

Nune’e iha loron ne’e kedan, Ministeriu husu kedan atu ninia parte hahu kedan servisu no nia kumpri duni. Maske infrenta difikuldadi barak, maibe ninia ema sira remata projetu nee iha fulan 2 nia laran ho kualidade nebe diak.

“Sira hatete dehan señhor halo deit, saida mak la diak halo deit. Iha altura neba hau husu kedan konaba prosesu pagamentu, maibe sira dehan ida ne’e la iha problema,” katak nia ba Jornalista sira, horseik.

Ho promesa ne’e no hare katak mota refere fo duni ameasa ba komunidade sira nebe hela besik area refere, Antonio dehan, ninia parte esforsu an hodi implementa projetu refere no konsege remata duni tuir dezenu nebe parte Obras Publiku fo.

Nia dehan katak ba projetu refere ninia parte gasta orsamentu hamutuk rihun $ 375,189.00 maibe, problema seluk mosu, tamba maske ninia parte kompleta ona dokumentus hirak nebe presiza atu hatam iha MI hodi bele hetan pagamentu.

“Sira husu ba hau atu hatama hau nia dokumentus atu bele aselera prosesu pagamentu, iha meadus de Marsu hau kompleta hau nia dokumentus no ba hatama iha Obras Publika, (Maibe) realidade to’o ohin loron ladauk iha pagamentu ida ba valor osan rihun $ 375.189,” lamenta Diretur kompania ne’e.

Hanesan kompañia nebe ladùn bo’ot (kelas menengah), Antonio dehan, ninia parte laiha posiblidade sufisienti atu kompleta obra 5%, maibe nia esforsu an hodi halo imprestimu ba ninia kolega balun no promete atu fo fila kada fulan ho jurus 20% to’o 30%.

Nia dehan tan katak, lukru (keuntungan) nebe lolos nia sei hetan husi projetu refere tuir ninia direitu nia lahetan tanba tenki fo fila ema nia osan tuir ida-idak ninia jurus.

“Hau selu tiha ema nia osan jurus hodi kompletu obra ne’e durante fula 2 ona ke kria mos prejuiju bo’ot ida mai hau,”dehan nia.

Foin lalais ne’e, nia dehan katak Premeiru Ministru Xanana rasik, bazeia ba publikasaun media fo ordem dereitamente atu halo pagamentu inmediatamente ba Kompañia Juventus, maibe realidade prosesu refere sei paradu iha Ministeriu Infraestrutura Pedro Lay nia fatin.

“Nusa mak atu halo prosesu pagamentu ida tenki naruk hanesan ne’e? birokrasia ne’e iha nebe? Problema ne’e saida? Se karik governu laiha orsamentu ba ida ne’e, it abele kompriende, maibe orsamentu ne’e iha, ida ne’e komplika saida?” katak nia.

Antonio dehan katak ho pagamentu nebe atraza implika mos ba ninia kompanñia atu halo servisu seluk. Tanba ne’e, nia husu ba Ministru Infra-estrutura atu prosesa lalais ninia dokumentus hodi bele halo ona pagamentu.

Antes nee, PM Xanana haruka ona Ministeriu Infra-estrutura (MI) no Ministeriu Finansas (MF) atu halo pagamentu lalais no imediatamente, maibe Ministru Infra-etrutura halo finji la hatene.

Hau foin tun mai husi distritu, ne’eduni hau ladun hatene. Maibe hau sei husu ba Ministru Infra-estrutura konaba problema ne’e”. Xefe Governu mos ona Diretor Jeral Ministeriu Finansas, Francisco Soares “Borulaku” hodi husu Ministeriu Finansas atu bele aselera lalais pagamentu ba kompañia sira ne’ebe mak hadia bronjong no Estrada iha tempu emerjensia nia laran.

“Eiiipaaa……sei bele aselera lalais prosesu ne’e, lalika demora tan ona,” dehan PM Xanana ba Diretor Ministeriu Finansas.

Diretur Jeral Ministeriu Finansas, Francisco Borlaku lakohi fo komentariu klean ba problema ne’e tamba, prosesu ne’e tama ona ba Ministeriu Inra-estrutura.

Diariu ne’e halo ona appointment ho Ministeriu Infra-estrutura, Pedro Lay, konaba problema ne’e, maibe Ministru Infra-estrutura too oras nee seidauk iha tempu, ne’eduni la halo klarifikasaun. efy
.

0 comentários: